Połączone Gertrudą Stein – Maria Gil i Zuzanna Szary w ostrowieckim BWA

Pierwsze instytucjonalne pokazy twórczości dwóch młodych artystek: Marii Gil i Zuzanny Szary zaistniały w obchodzącym 30 – lecie działalności Biurze Wystaw Artystycznych w Ostrowcu Świętokrzyskim. Podwójny wernisaż odbył się 28 września 2025 roku, przyciągając miłośników sztuki nie tylko z tego miasta, ale również z Krakowa, Warszawy i Lublina. 

Maria Gil, Justyna Łada, Wojciech Szymański i Zuzanna Szary. Fot. Krzysztof Krzak

Zuzanna Szary, której prace wyeksponowano w trzech pierwszych salach ostrowieckiego BWA jest laureatką 16. Jesiennego Salonu Sztuki LOOSTRO, który ta placówka zorganizowała 2 lata temu (w tym roku będzie kolejna edycja). Ukończyła Wydział Malarstwa Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Swoje obrazy prezentowała dotychczas m.in. w galeriach w Toruniu, Warszawie, Krakowie i Poznaniu. Prezentowana w Ostrowcu Świętokrzyskim wystawa „Czułe guziczki” (tytuł tożsamy z tytułem książki Gertrudy Stein, amerykańskiej pisarki i feministki żydowskiego pochodzenia)przenosi oglądającego do mieszkania – pracowni malarki, które w jej wizji malarskiej zostało przekształcone w lesbijski buduar. Na obrazach, czerpiących motywy z XVIII-wiecznego malarstwa francuskiego malarka umieszcza elementy ciała kobiecego (pośladki, sutki, łechtaczkę) oraz siebie i swoją partnerkę. Metaforyczną rolę odgrywają też łabędzie, a zwłaszcza ich szyje. A dominującym kolorem jest pudrowy róż.

Prace Zuzanny Szary. Fot. Krzysztof Krzak

Z kolei świat obrazów Marii Gil zapełniają motyle. Ta ubiegłoroczna absolwentka warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych maluje je w różnych kolorach i konfiguracjach. Tytuł jej wystawy „Motyle w trawie prawie” nawiązuje do wiersza Gertrudy Stein. Nie jest to jednak malarstwo stricte realistyczne. Jej motyle są bardzo abstrakcyjne, mocno uproszczone, niekiedy sprowadzone do przenikających się kształtów, deseni, ornamentów. W kuratorskim tekście towarzyszącym ekspozycji można przeczytać, że malowane temperą i wysmakowane, olśniewające kolorystycznie „motyle” kompozycje wręcz ostentacyjnie sytuują się w długiej tradycji nowoczesnego – kobiecego: queerowego i lesbijskiego – malarstwa abstrakcyjnego. 

Motyle Marii Gil. Fot. Krzysztof Krzak

- Te wystawy można oglądać jako indywidualne ekspozycje, ale także jako artystyczny dialog pomiędzy obiema artystkami – mówił podczas wernisażu Wojciech Szymański, będący kuratorem obydwu prezentacji, na co dzień krytyk i historyk sztuki, wykładający na Uniwersytecie Warszawskim. - Interesujące jest zestawienie figuratywnego malarstwa Zuzanny z abstrakcją prac Marii. Pozornie jest to dziwne zestawienie, ale można między prezentowanymi przez artystki wizjami malarskimi znaleźć pewne paralele. To przede wszystkim ich intymność, erotyzm, podobne spojrzenie na określone tematy, czerpanie z tradycji światowego malarstwa.

Praca Zuzanny Szary. Fot. Krzysztof Krzak

Wojciech Szymański zapowiedział, że niebawem prace obu malarek będzie można zobaczyć na zbiorowej wystawie w Muzeum Narodowym w Gdańsku. Partnerem ostrowieckiej wystawy jest UFO Art Gallery w Krakowie.