KK - Krzak Kulturalny

Literaturoznawca, historyk literatury, profesor nauk humanistycznych, a nawet – już drugą kadencję – rektor Uniwersytetu Śląskiego, Ryszard Koziołek, od pewnego czasu publikuje swoje felietony w tygodniku „Polityka”. Pięćdziesiąt z nich ukazało się nakładem krakowskiego Wydawnictwa Znak w książce zatytułowanej „Świat w oczach sąsiadki”, która trafiła do księgarń 26 listopada bieżącego roku. Okładkę zaprojektował Jacek Świdziński. Fot. Wydawnictwo Znak Tytuł może być nieco mylący, zbyt dobitnie podkreślający znaczenie tajemniczej sąsiadki w postrzeganiu świata przez autora. Dlaczego tajemniczej? Bo nie wiadomo, czy istnieje naprawdę, czy – jak sugeruje Koziołek we wstępnym rozdziale „ Jak dobrze mieć sąsiadkę” – została wykreowana przez jego wyobraźnię. A może stanowi kompilację obu tych wariantów? W każdym razie jej zadaniem jest reprezentowanie kobiecego punktu widzenia, czy – szerzej – bycie swoistym vox populi w sprawach, które ją denerwują, dziwią, oburzają, rzadzie...

Pierwszym pytaniem, jakie pojawia się po lekturze książki "Historia jednej znajomości " (i podobnych publikacji), jest to, do kogo właściwie jest ona adresowana, kogo może zainteresować lub zainspirować. Bo – powiedzmy to bez ogródek – rozmówcy Karoliny Opolskiej, Wojciech Mann i Andrzej Olechowski, czasy największej rozpoznawalności mają już za sobą; młode pokolenie ma nowych idoli, a starsi czytelnicy rzeczywistość opisywaną w tej książce noszą w pamięci podszytej sentymentem i zapewne nie oczekują jej powrotu. Choć, niewykluczone, może być zupełnie inaczej. Okładkę zaprojektował Michał Jakubik. Fot. materiał promocyjny Dla przypomnienia: Wojciech Mann to dziennikarz muzyczny, przez wiele lat związany z radiową Trójką, dziś współtworzący Radio Nowy Świat. Dwukrotnie relegowany ze Szkoły Głównej Planowania i Statystyki (SGPiS), ostatecznie ukończył anglistykę i nawet krótko uczył tego języka w warszawskim „Batorym”. Popularność przyniosły mu programy telewizyjne,...

Tymomania zdaje się przybierać na intensywności. Niedawno ukazała się książka Katarzyny Stoparczyk Tym. Człowiek szczery na trzy litery , a teraz Wydawnictwo Znak wypuściło na rynek księgarski opowieść Tym. Wolałbym być psem autorstwa Ryszarda Abrahama. Okładkę zaprojektował Michał Jakubik. Fot. materiał promocyjny Oczywistym następstwem takiego skumulowania wydawnictw poświęconych jednej osobie jest to, że czytelnik, zapoznając się z obiema pozycjami, natknie się – doznając poznawczego déjà vu – na te same fakty i anegdoty, nie zawsze istotne dla próby zrozumienia charakteru i dorobku bohatera opowieści, jak choćby spotkanie Tyma z tzw. „czereśniakami” czy casus herbaty ekspresowej. Czasem nieco zmodyfikowane, ze zmienionymi – jak to bywa przy okazji wieloletniego przekazywania ich w formie mówionej – nazwiskami i szczegółami, jak w przypadku rozmowy Tyma z prof. Aleksandrem Michałowskim na temat wyrzucenia go ze szkoły teatralnej. Wypada tylko mieć nadzieję, że Stanisław...

Pod względem formalnym Katarzyna Droga, jako autorka książki "Jaskółki. Powieść o kobietach mody PRL-u ", nie zaskakuje — wybiera bowiem stylistykę, w której czuje się najlepiej, czyli powieść biograficzną. Okładkę projektowała Kira Pietrek. Fot. materiały prasowe Bohaterkami jej wcześniejszych fabularyzowanych biografii były m.in. Hanka Ordonówna, Hanka Bielicka czy Joanna Chmielewska . Tym razem Katarzyna Droga zabiera czytelników w świat mody okresu Polski Ludowej, a ściślej mówiąc — w środowisko skupione wokół Mody Polskiej, przedsiębiorstwa państwowego, które w tamtym okresie dyktowało Polkom i Polakom styl ubierania oraz kształtowało trendy modowe. „Tamten okres” w powieści " Jaskółki…" to lata 1963–1968 (pamiętny Marzec i jego konsekwencje), choć w retrospekcjach fabuła cofa się do roku 1958, gdy Moda Polska została utworzona. To także czas, gdy przedsiębiorstwem niepodzielnie rządzi Jadwiga Grabowska , zwana też Grabolką, Grabolettą lub „stalową b...

Wiadomo: Joanna Chmielewska jest (była?) jedyna w swoim rodzaju. Przez to stała się swego rodzaju „wzorcem metra z Sèvres” literatury z gatunku cosy crime, czyli takiej, która łączy w sobie elementy kryminalne i humorystyczne. Na rodzimym rynku pisarskim mamy przynajmniej kilku autorów piszących „kryminały kocykowe”, jak czasami bywa nazywany ten podgatunek klasycznego kryminału. Wśród nich są m.in. Katarzyna Gacek i Alek Rogoziński . A także Jacek Galiński, autor pięcioksięgu z Zofią Wilkońską, „staruszką ze skłonnościami do wredoty”. Okładkę zaprojektował Tomasz Majewski. Fot. materiał reklamowy Osoby w wieku – mówiąc eufemistycznie – mocno dojrzałym są też bohaterami książki o nieco fizjologicznym tytule „Czwarte sikanie Bożenki Kowalskiej” , która otwiera nowy cykl powieściowy autorstwa Jacka Galińskiego, scenarzysty, zdobywcy tytułu Hultaj Literacki Roku 2019. Co więcej, akcja powieści dzieje się w podwarszawskim domu spokojnej starości. Tylko czy aby na pewno spokojnej? Nie ...

Maria Konopnicka od pokoleń funkcjonuje w zbiorowej świadomości jako autorka opowieści o krasnoludkach, sierotce Marysi, szkapie – żywicielce, łzawej historii Jasia, co nie doczekał… I jako twórczyni „Roty”, w pewnym okresie naszych dziejów nieoficjalnego hymnu polskiego, do dziś chętnie cytowanej przez środowiska prawicowe, zwłaszcza w tym fragmencie, gdy poetka odgraża się Niemcowi, że nie będzie pluł nam w twarz. Tymczasem pod koniec ubiegłego roku Wydawnictwo Znak opublikowało imponujących rozmiarów biografię pisarki autorstwa Magdaleny Grzebałkowskiej zatytułowaną „Dezorientacje. Biografia Marii Konopnickiej”. Parafrazując pewną reklamę, można by powiedzieć: jak się za coś weźmie Grzebałkowska, to otrzymamy produkt pierwsza klasa. W tym przypadku nie jest to żadna przesada. Okładkę zaprojektował Wojtek Janikowski. Fot. materiał promocyjny Magdalena Grzebałkowska hołdująca wyznawanej przez siebie zasadzie, że biografia powinna być niewygodna dla bohatera (dowiodła tego pisząc m....

Sprawdziłem: w wykazie szkolnych lektur obowiązkowych znajduje się tylko jedno opowiadanie Tadeusza Borowskiego: „Proszę państwa do gazu”. To oznacza, że absolwent szkoły średniej pozna tego poetę, prozaika, krytyka tylko jako przedstawiciela literatury „obozowej”. Szkoda, bo Borowski był postacią tyleż wyjątkową, co skomplikowaną, czego dowodzi książka „Nieocalony. Tadeusz Borowski. Biografia” Marty Byczkowskiej – Nowak, która nakładem Wydawnictwa Znak trafiła do księgarń pod koniec stycznia bieżącego roku. Okładkę zaprojektował Krzysztof Rychter. Fot. materiał promocyjny Mało który 28 – latek, a tyle miał lat autor „Pożegnania z Marią”, gdy zdecydował się odebrać sobie życie w kilka dni po narodzinach córki, byłby w stanie sprawić, że jego biografia będzie liczyła 458 stron tekstu ciągłego. Do tego dodać należy kilkanaście stron przypisów, tyleż samo wykazu bibliografii, trzy wkładki ze zdjęciami… Nie należy się jednak zrażać objętością tej książki, bowiem czyta się ją właściw...

Już 15 maja 2024 roku na półki księgarń trafi książka Nicoli Attadio zatytułowana „Niezwykłe Życie Nellie Bly. Dziennikarka, która wyprzedziła epokę” w przekładzie Mateusza Kłodeckiego, a opublikowana przez krakowskie Wydawnictwo Znak. Okładkę zaprojektowała Anna Pol-Pawrowska. Fot. Krzysztof Krzak Wydaje się, że postać Nellie Bly (naprawdę: Elizabeth Cochran Seaman) nie jest specjalnie znana szerokiemu kręgowi społecznemu. No, może w środowisku dziennikarskim, tudzież wśród feministek może liczyć na większą popularność… A zatem pozytywnym jest faktem, że Znak postanowił przybliżyć tę postać polskim czytelni(cz)kom. Nawet jeśli trochę dziwi to, że o amerykańskiej dziennikarce pisze włoski pisarz... Elizabeth Cochran przyszła na świat 160 lat temu w Cochran’s Mills (dziś to dzielnica Pittsburgha) w zamożnej rodzinie kupca i późniejszego sędziego Michaela Cochrana. Była trzecim z pięciorga dzieci tego mężczyzny i jego drugiej żony, Mary Jane. Niestety, rodzinna sielanka nie trw...

Tę książkę warto powinni przeczytać przede wszystkim potencjalni nabywcy wybitnych dzieł klasyków malarstwa światowego. Ale nie tylko. O jakiej książce mowa? O tej noszącej tytuł „Być jak Caravaggio. Życie i oszustwa genialnego fałszerza dzieł sztuki”, która ukaże się 27 marca 2024 roku nakładem Wydawnictwa Znak w przekładzie Katarzyny Makaruk. Okładkę zaprojektowała Eliza Luty. Fot. materiał wydawnictwa Bohaterem i jednocześnie narratorem tej opowieści jest niejaki 74 – letni dziś Tony Tetro , jeden z najsławniejszych fałszerzy dzieł sztuki, syn włoskich imigrantów, zwany ze względu na perfekcjonizm swoich „podróbek” księciem fałszywek . To jego swoista spowiedź, w której jednakowoż trudno znaleźć elementy żalu za grzechy, a której nie sposób odmówić szczerości. Swoją relację spisaną przy pomocy Giampiera Ambrosiego , dziennikarza śledczego i reżysera filmów dokumentalnych rozpoczyna typowo: od dzieciństwa, gdy jako syn malarza pokojowego zaczyna się fascynować malowanie, a pote...

Jeśli ktoś z grona twórców szeroko pojętej kultury i sztuki masowej zasługiwał na solidną biografię, to z całą pewnością tym kimś był Jeremi Przybora. Wiedza o nim, rozproszona w wielu źródłach pisanych i audiowizualnych aż się prosiła o zebranie w jedno całościowe dzieło. I właśnie dokonała tego Maria Wilczek – Krupa, tworząc merytorycznie znakomitą rzecz zatytułowaną „Żuan Don. Biografia Jeremiego Przybory”, która ukaże się lada moment nakładem Wydawnictwa Znak. Okładkę projektowała Katarzyna Ewa Legendź. Fot. materiał prasowy Trudno nie schylić czoła przed ogromem pracy badawczej i dociekliwością z jaką Maria Wilczek – Krupa („Kilar. Geniusz o dwóch twarzach”, „Górecki. Geniusz i upór”) poznawała życie i twórczość tego wybitnego twórcy kojarzonego głównie (nieco krzywdząco) z „Kabaretem Starszych Panów”. Autorka przy pomocy kilku osób ze swojego otoczenia dotarła do najstarszych zachowanych dokumentów (także tych pisanych cyrylicą) dotyczących dziejów rodziny Jeremiego Przybo...

Na kilka dni przed dziesiątą rocznicą śmierci Joanny Chmielewskiej, jednej z najpoczytniejszych twórczyń powieści sensacyjno – kryminalnych i obyczajowych, Wydawnictwo Znak wypuściło na rynek księgarski utwór „Niełatwo mnie zabić. Opowieść o Joannie Chmielewskiej” autorstwa Katarzyny Drogi. Okładkę zaprojektowała Maria Gromek. Fot. materiał prasowy Nie pierwsza to tego typu pozycja w dorobku twórczym Katarzyny Drogi. Wcześniej stworzyła już ona literackie portrety choćby Hanki Bielickiej, Hanki Ordonówny, Oli Piłsudskiej czy doktor Ireny Ćwiertni. Wszystko wskazuje na to, że ta dziennikarka i pisarka znakomicie czuje się w tym specyficznym gatunku literackim, jakim jest powieść biograficzna balansująca na pograniczu typowej biografii i powieści stricte fabularnej. Biorąc na tapet postać Joanny Chmielewskiej Katarzyna Droga miała w dużym stopniu ułatwione zadanie ze względu na obfitość materiału źródłowego. Po autorce kultowego „Lesia” pozostały liczne wywiady, film dokumentalny...

„ Kocham pana, panie Sułku” to słuchowisko, które zna niemal każdy. Natomiast jego twórcę, jak się wydaje, kojarzy już zdecydowanie mniej osób. Dzięki książce napisanej przez Mariannę Janczarską, a wydaną przez Znak (w sprzedaży od 15 maja 2023 roku) Jacek Janczarski i jego twórczość mają szansę niejako wyjść z cienia Kofty, Osieckiej czy Marii Czubaszek. Okładkę zaprojektowała Eliza Luty. Fot. materiał Wydawnictwa Znak „ Jacek Janczarski. I tak dalej, i tak dalej…” to niezwykle rzetelnie opracowana biografia tytułowego bohatera (szkoda tylko, że korekta przepuściła błędne imię aktora Mieczysława Hryniewicza, który zagrał główną rolę w jednym z najbardziej popularnym serialu „Zmiennicy” według scenariusza Janczarskiego). Napisana ładną polszczyzną, bez jakiejkolwiek ckliwości i bezkrytycznego subiektywizmu, który byłby w tym wypadku usprawiedliwiony faktem, że autorka jest córką bohatera książki. Marianna Janczarska wykonała świetną robotę dokumentacyjną, docierając do głęboko ...

W zalewie mniej lub bardziej wartościowych biografii i wywiadów – rzek zdarzają się czasami takie perełki, jak ta stworzona przez dziennikarkę telewizyjną i pisarkę Marzenę Rogalską i wybitną śpiewaczkę operową Aleksandrę Kurzak, którą wydało pod koniec listopada Wydawnictwo Znak. Okładka książki. Fot. materiał prasowy Książka „Dobrissimo! Opera od kuchni” , bo o niej tu mowa, ma wszelkie walory, by stać się bestsellerem wydawniczym, po który sięgnąć mogą, a nawet powinni, zarówno miłośnicy gotowania i opery, jak i ci, którzy z dobrodziejstw kuchni korzystają tylko wtedy, gdy spożywają, a teatry operowe omijają szerokim łukiem. Intrygujący jest już sam tytuł, a zwłaszcza jego pierwsza część, którą stanowi oryginalny polsko – włoski neologizm. Druga natomiast część zdradza dominujące tematy poruszane przez dwie rozmawiające panie, które połączyła w przyjaźń miłość do opery i wysublimowanych smaków. Pomysł na tę kulinarno – muzyczną opowieść zrodził się podczas pandemii, gdy znakomita...