KK - Krzak Kulturalny

Wikipedia określa traumę transgeneracyjną zwaną też międzypokoleniową jako „zjawisko polegające na nieświadomym przekazywaniu skutków ciężkich, nieprzepracowanych doświadczeń traumatycznych (np. wojen, represji, strat) z pokolenia na pokolenie”. Od lewej: Grażyna Barszczewska, Ewa Konstancja Bułhak, Sara Lityńska. Fot. Piotr Podlewski/Polskie Radio To definicja zbieżna z tą, którą podaje jedna z bohaterek słuchowiska „Nasze końce świata” napisanego i wyreżyserowanego przez Agatę Biziuk , które miało swoją prapremierę na żywo w sopockim Teatrze Atelier im. Agnieszki Osieckiej podczas tegorocznego XXV Festiwalu Teatru Polskiego Radia i Teatru Telewizji Polskiej „Dwa Teatry”. 1 sierpnia Program Trzeci Polskiego Radia wyemitował ją w paśmie Teatralnej Sceny Trójki . Zjawisko traumy generacyjnej przedstawia Agata Biziuk na przykładzie trzech bohaterek: babci Ireny, która przybywa na rozmowę z córką Katarzyną i wnuczką Marią z zaświatów. Punktem wyjścia są pretensje zgłaszane przez najmłodsz...

Pięć nowych produkcji zaprezentuje w sezonie 2026/2027 Metropolitan Opera w Nowym Jorku. Pierwsza z nich będzie miała swoją premierę już 22 września.  To właśnie tego dnia na deskach tego jednego z najważniejszych teatrów operowych świata debiutująca w Met Louisa Proske przedstawi swoją wersję „Makbeta” Giuseppe Verdiego na motywach tragedii Williama Szekspira. Metropolitan Opera. Fot. Piotr Krzak Za pulpitem dyrygenckim stanie dyrektor muzyczny placówki, Yannick Nézet-Séguin. W opętaną żądzą władzy parę wcielą się: baryton Quinn Kelsey i norweska sopranistka Lise Davidsen. Obsadę uzupełniają tenor Freddie De Tommaso (wymiennie z Rafaelem Davilą) jako bohaterski Macduff i bas-baryton Ryan Speedo Green jako przyjaciel Makbeta, który stał się ofiarą Banka. Scenografię przygotował Jon Bausor, a kostiumy zaprojektował Montana Levi Blanco. Niecały miesiąc później (19 października) będzie miała kolejna premiera – „Lincoln w Bardo” . To operowa wersja nagrodzonej Nagrodą Bookera powieści ...

Dziwić może fakt, iż Aleksander Bardini, powszechnie uważany za wybitnego reżysera, pedagoga i aktora, autorytet w dziedzinie sztuki teatralnej, dla wielu wręcz mistrz, doczekał się solidnej biografii dopiero 31 lat po śmierci. Okładka książki. Fot. Wydawnictwo Czytelnik A tą wyjątkową postacią zajął się Grzegorz Kozak , utożsamiany bardziej z dziennikarstwem newsowym niż z publicystyką kulturalną, choć kilka lat temu napisał też biografię innej wybitnej osobowości teatralnej, Zygmunta Hübnera. Sam Grzegorz Kozak przyznaje na pierwszych stronach, iż nie jest krytykiem teatralnym ani filmowym, dlatego w swojej pracy nie będzie próbował dokonać fachowej analizy dorobku twórczego bohatera książki – w tym zakresie będzie obficie korzystał z opracowań znawczyń dokonań Bardiniego, Barbary Osterloff i Małgorzaty Komorowskiej. Sam zaś skupi się na drodze życiowej, zawodowej i wszelkiego rodzaju innych aktywnościach Profesora, jak powszechnie nazywany był Aleksander Bardini . Interesującym pomy...

Miejska Biblioteka Publiczna w Ostrowcu Świętokrzyskim zaprosiła 31 lipca 2026 roku na spotkanie z początkującą pisarką pochodzącą z tego miasta Dagmarą Kalinko. W ubiegłym roku Wydawnictwo Inaanna opublikowało w formie e-booka jej powieść „Poza kadrem”, a w lipcu tego roku ukazała się wydana własnym sumptem autorki jej autorska wersja pod tytułem „Marcowy drink”. Dyrektor MBP, Paweł Górniak, Daniel Mordon i Dagmara Kalinko. Fot. Krzysztof Krzak W obydwu książkach występują ci sami bohaterowie: Sara Berezowski,  fotografka z bogatym doświadczeniem i renomą na rynku  i Patryk Raizner,   właściciel sieci siłowni. W opisie na portalu „Lubimy czytać” znajdują się m.in. takie informacje na ich temat: Sara Berezowski jest perfekcjonistką, artystką, samotną matką. Jej codzienność to surowe światło studyjne, idealne kadry i chłodny profesjonalizm. Ucieczka w kontrolę pozwala jej nie dopuścić nikogo zbyt blisko – ani do serca, ani do życia. A jeśli coś, a raczej ktoś, zniszczy t...

  Książkowy wywiad Cezarego Łazarewicza z Janem Holoubkiem – „Między światłem a cieniem” w niebudzący wątpliwości sposób nawiązuje tytułem do znakomitego filmu syna Magdaleny Zawadzkiej i Gustawa Holoubka „Światło i cień”, uważanego za debiut późniejszego twórcy takich filmów, jak „25 lat niewinności”, „Doppelgänger. Sobowtór” i seriali „Rojst”, „Wielka woda”, „Heweliusz”. Okładkę zaprojektowała Joanna Kosk-Florczak. Fot. Wydawnictwo Agora Film ten, poza kilkoma nagrodami dla autora, stanowi swoiste pożegnanie młodego reżysera z ojcem, wielkim aktorem, wówczas już schorowanym. To także rozmowa z doświadczonym człowiekiem na tematy fundamentalne, takie jak miłość, życie i śmierć. Równie ciekawa jest geneza „Światła i cienia” znaczona między innymi zmianą reżysera i rozmówcy Gustawa Holoubka. To istotna część wywiadu – rzeki przeprowadzonego przez Cezarego Łazarewicza („Żeby nie było śladów”, „Nic osobistego. Sprawa Janusza Walusia”), a opublikowanego przez Wydawnictwo Agora. Powiedz...

Scena Teatralna Trójki należy do grona tych nielicznych teatrów, które grają podczas wakacji. Premiera zaprezentowana 11 lipca 2026 r. miała szczególnie nietypowy charakter. Nagranie miniatur. Fot. Robert Jarosz Oto bowiem siły twórcze połączyły białostockie filie warszawskich uczelni: Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina (Wydział Reżyserii Dźwięku) i Akademii Teatralnej (Wydział Reżyserii i Wydział Aktorski), by stworzyć dwie autorskie miniatury teatralne, których autorkami są: Emma Kovacova i Magdalena Dąbrowska (studentki Roberta Jarosza ).  Obydwie zrealizowała Anita Palimąka (studentka Andrzeja Brzoski ), a wystąpili studenci – uczestnicy zajęć „Praca z mikrofonem” prowadzonych przez Łukasza Lewandowskiego . „Wielka wyprawa małych stworków” Tekst tej miniatury napisała i wyreżyserowała Emma Kovacova. Pomysł zaczerpnęła z zasłyszanej historii dziewięciogodzinnego lotu, podczas którego wszyscy pasażerowie zostali zarażeni. Stało się to za sprawą tytułowych małych stworkó...

Maria Pawlikowska-Jasnorzewska znana jest przede wszystkim ze swojej twórczości poetyckiej, dzięki której zyskała przydomki „polska Safona” i „poetka miłości”. Zdecydowanie mniej znana jest jej twórczość dramatopisarska. Paweł Krucz, Anna Cieślak, Adam Woronowicz i Dorota Bzdyla. Fot. Radio dla Ciebie Poza „Babą-Dziwo” praktycznie żadna z jej sztuk znacząco nie zagościła w repertuarze polskich teatrów. Tymczasem Polskie Radio dla Ciebie sięgnęło po jej dramat, powstały prawdopodobnie około 1939 r. (próżno szukać go w ogólnie dostępnych spisach dzieł autorki), który do tej pory nie doczekał się wystawienia. Mowa o „Gąsiornicy”, która prapremierowo zagościła na antenie RDC w grudniu ubiegłego roku. Adaptacji dzieła podjęła się Aleksandra Głogowska , która również słuchowisko wyreżyserowała. W tekście Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej można się doszukać pewnych analogii do „małżeńskich” utworów Aleksandra Fredry i Gabrieli Zapolskiej, takich jak choćby „Mąż i żona”, „Ich czworo” czy „Żabusi”, ...

Jeszcze do końca lipca w Willi Polonia Buskiej Galerii Sztuki można oglądać wystawę „Marek Sikora w roli głównej” przypominającej sylwetkę tego zmarłego przedwcześnie aktora, reżysera i choreografa. Jest ona formą jego upamiętnienia w 30. rocznicę śmierci, która przypada na dzień 22 lipca. Fragment ekspozycji. Fot. Krzysztof Krzak Marek Sikora urodził się w 1959 roku w Busku – Zdroju, mieszkał w położonej niedaleko od tego miasta wsi Służów. Powszechną popularność i rozpoznawalność przyniosły mu dwie role, które zagrał jeszcze jako aktor dziecięcy. Pierwszą z nich był Jurek w filmie Stanisława Jędryki „Koniec wakacji” , drugą „Ariel” w serialu „Szaleństwo Majki Skowron” tego samego reżysera. W 1978 roku ukończył szkołę baletową, a cztery lata później wydział aktorski w Państwowej Wyższej Szkole Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej w Łodzi. Był też absolwentem wydziału reżyserii warszawskiej PWST. W latach 1991-95 związany był z Teatrem Powszechnym w Łodzi jako konsultant programowy,...

W konkursowej szesnastce słuchowisk radiowych ocenianych przez jury tegorocznego Festiwalu Dwa Teatry w Sopocie można znaleźć przynajmniej trzy słuchowiska zasługujące w równym, jeśli nie większym, stopniu na Grand Prix niż nagrodzony „Potop” Salci Hałas w reżyserii Magdaleny Małeckiej-Wippich. Maria Maj i Anna Seniuk. Fot. Piotr Podlewski Jeśli ktoś nie czytał „Potopu” – jak chce wydawca – brawurowo napisanego prozą przez Salcię Hałas poematu przewlekłego o końcu świata, to śpieszę z informacją, że akcja tego utworu zaadaptowanego na słuchowisko i wyreżyserowanego przez Magdalenę Małecką-Wippich toczy się na gdyńskim osiedlu Pekin, przeznaczonym do rewitalizacji. Jakże inny to obraz tego miasta zrodzonego z marzeń i morza, w którym wedle publikowanych kilka lat temu badań żyją najszczęśliwsi Polacy. Tymczasem Pekin to takie rodzime fawele, pełne dobudówek, gołębników, zaniedbane przez włodarzy miasta (zapewne z powodu niejasnego statusu właścicielskiego), zalewane co rusz różnymi (ś)c...

Nagradzani twórcy zawsze podkreślają, że najważniejsza dla nich jest nagroda przyznawana przez widzów lub słuchaczy, czyli Nagroda Publiczności. W konkursie słuchowisk radiowych na tegorocznym XXV Festiwalu „Dwa Teatry” w Sopocie takie zaszczytne wyróżnienie zdobyło słuchowisko „Himalaje” nagrane w Polskim Radiu Katowice. Reżyserem jego jest Robert Talarczyk, a realizatorem dźwięku Jacek Kurkowski. Fot. materiał prasowy Nagroda Publiczności to nie jedyny laur przyznany „Himalajom”; oprócz niej twórcy otrzymali zbiorowo honorową nagrodę  publiczności, a raper Miuosh został nagrodzony za muzykę do tego słuchowiska. Można zaryzykować stwierdzenie, że jest ono radiową wersją spektaklu pod tym samym tytułem wystawionym osiem lat temu przez Teatr Śląski im. Stanisława Wyspiańskiego w Katowicach w tej samej reżyserii i niemal niezmienionej obsadzie. „Himalaje” są adaptacją książki Dariusza Kortko i Marcina Pietraszewskiego „Kukuczka. Opowieść o najsłynniejszym polskim himalaiści...

Jednym z ostatnich wydarzeń 23. Festiwalu Filmów-Spotkań NieZwykłych było spotkanie z twórczynią filmu „Sny pełne dymu”, Dorotą Kędzierzawską i aktorką grającą w tym obrazie, Żanetą Łabudzką – Grzesiuk, które poprowadziła w Miejskiej Bibliotece Publicznej w Ostrowcu Świętokrzyskim Maria Seges – Ślepowrońska. Ale – jak się wydaje – prawdziwym bohaterem tego spotkania był nieobecny, choć wcześniej zapowiadany, aktor Krzysztof Globisz. Maria Seges-Ślepowrońska, Żaneta Łabudzka-Grzesiuk i Dorota Kędzierzawska. Fot. K.Krzak Opis festiwalowy wyprodukowanego w 2023 roku (premiera: 15.09.2025 r.) filmu Doroty Kędzierzawskiej („Wrony”, „Nic”, „Diabły, diabły”) brzmi: Prosta historia spotkania dwojga zupełnie różnych i dalekich sobie ludzi. Przypadek sprawia, że spędzają ze sobą kilka dni. Czasem tak się zdarza, że ci, którzy wydawali się nam całe życie bliscy i kochani, stają się zupełnie obcy. A ci obcy niespodziewanie okazują się bardzo bliscy. Wystarczy popatrzeć sobie w oczy. Wtedy od r...

Sezon urlopowy sprzyja nie tylko wypoczynkowi, ale i poznawaniu nowych miejsc związanych z historią, specyfiką odwiedzanych miejsc. Przy okazji warto też zajrzeć do instytucji kulturalnych, szczególnie w krajach, o kulturze których wiemy niezbyt dużo, takich jak na przykład Teatr TEMPO w portugalskim miasteczku Portimão.   Autor przed Teatrem Tempo. Fot. Izabela Krzak To urokliwe miasto położone w południowej części Portugalii, w regionie Algavre, dystrykcie Faro, zamieszkałe przez niespełna 50 tysięcy mieszkańców kojarzone jest raczej z rybołówstwem, o czym świadczy miejscowe muzeum zwane potocznie „muzeum sardynek”. Tymczasem okazuje się, że do końca lat 80. minionego stulecia istniała tu stała scena teatralna Cine - Teatro de Portimão. Obecny TEMPO – Municipal de Portimão otworzył swoje podwoje dla publiczności 11 grudnia 2008 roku. Teatr TEMPO w  Portimão. Fot. Krzysztof Krzak Miejski teatr TEMPO znajduje się w centralnym miejscu Portimão przy Placu 1 Grudni...

Tradycją Festiwalu Filmów – Spotkań NieZwykłych organizowanego od 23 lat przez Fundację Kultury i Sztuki „Taki jestem” Katarzyny Kubackiej – Seweryn są wydarzenia skierowane do najmłodszych. Nie inaczej było i w tym roku. Z dziećmi spotkał się Michał Rusinek autor książki „Szalik. O Wisławie Szymborskiej dla dzieci”. Michał Rusinek i Magdalena Ślaska. Fot. Krzysztof Krzak Michał Rusinek to jeden z bardziej znanych polskich literaturoznawców, tłumaczy, pisarzy, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego, wieloletni sekretarz Wisławy Szymborskiej, wybitnej poetki, laureatki Nagrody Nobla sprzed 30 lat. O współpracy z poetką napisał w 2016 roku książkę „Nic zwyczajnego” (w tym roku ukazało się jej uzupełnione wydanie). A poproszony, by przybliżyć sylwetkę noblistki dzieciom napisał trzy lata temu wspomniany „Szalik”. Książkę wydało Wydawnictwo Zygzaki , a zilustrowała ją młodsza siostra autora, Joanna Rusinek . Okładka książki. Fot. mat. prasowe Tytuł książki nawiązuje bezpośrednio do kol...